Straten en stegen van
de Nieuwendijk
Ria vervolgt haar virtuele wandeling in het Amsterdam van de 19e eeuw. Ze doet de Nieuwezijds Kolk aan en de stegen en gangen die op het terrein van het Geertruidenklooster zijn ontstaan. Ze stelt met enige weemoed dat in dit oudste stukje Amsterdam de ABN-AMRO met de botte bijl dat gebied om zeep geholpen heeft.
Ze verbaast zich elke keer weer als ze een stukje Damrak tot de volgende steeg doet en de geweldige drukte van beurtvaarders en veerschepen ervaart. Enigszins opgelucht komt ze weer op de Nieuwezijds uit waar het 17e-eeuwse Makelaers Comptoir staat. Dat heeft dan nog de saaie klokgevel maar is daarna helemaal gerenoveerd en kreeg de renaissancegevel weer terug.
de ontstaansgeschiedenis van
het Stedelijk Museum
In 1890 kreeg de stad Amsterdam na het overlijden van Adriana Lopez Suasso-de Bruyn een miljoenen-legaat. Maar daar moest wel een museum van gebouwd worden met daarin de verzameling van de douairière. Amsterdam schoof twee museumwensen bij elkaar en Christiaan van Eeghen kreeg zijn museum voor eigentijdse kunst.
Daarna begon de stiekeme en soms openlijke
strijd van de moderne kunst om dat geneuzel uit de Suasso-erfenis uit het museum verwijderd te krijgen. In 1976 lukte dat en sindsdien liggen de stijlkamers in de opslag en duizenden snuisterijen en kleinmeubelen in andere musea zoals Willet-Holthuysen of ook in depot.
Het langverwachte eerherstel voor de stijlkamers bleek met de grootscheepse renovatie van het Rijksmuseum te komen, waarin meer stijlkamers zouden komen. Het bleef er bij één, de mahoniekamer van Keizersgracht 187, nu Beuningkamer genoemd.
Klik de foto voor maximum resolutie
Hulp gevraagd, de oplossing
Slechts twee mensen vonden de plek: Hortusplantsoen 1, voorheen Nieuwe Herengracht 32. Bij nader onderzoek een interessante plek. Hier, tegenover de Hortus Botanicus, lag ooit het Sint-Antonieskerkhof waar men voornamelijk arme stedelingen begroef. Een vrij kaal kerkhof, men had immers geen geld voor grafmonumenten. In 1866 werd de begraafplaats opgeheven, want de gemeente wilde geen graven binnen de gemeentegrens. Net zoals andere oude begraafplaatsen maakte men er een plantsoen van. Dit werd de zogenaamde ‘Overtuin’ van de Hortus; een proeftuin van hoogleraar Hugo de Vries. Bij grondwerkzaamheden vond men later nog wel eens botresten! In 1896 werd een deel bebouwd met twee grote schoolgebouwen die er nu nog staan.
Klik hier voor de bouwtekening van de twee scholen in de Overtuin.
Goede oplossingen kwamen van Hans van Efferen en Willem van Meerland
Hulp gevraagd week 39
Zomer 1956, de riolering wordt vernieuwd. De straat is grofstoffelijk opgebroken en enige afzetting ontbreekt. Slechts enkele arbeiders zijn bezig. Ze graven de buizen uit, gewoon nog handmatig met de schep. Die zandvlakte is natuurlijk ideale speelgrond voor de vakantievierende jeugd. Overal liggen hopen zand, losse klinkers, stukken oude rioleringsbuizen. Wie inzoomt ziet door de hele straat jongens bezig met spel en hun eigen grondwerkzaamheden. Heerlijk toch, zo’n ‘jongensland’ vlak voor je deur.
Op zondag 19 september 1926 wordt de herbouw van de Ronde Lutherse Kerk herdacht. De brand van 1822 had de schepping van Adriaan Dortsman volledig verwoest. Stadsarchitect Jan de Greef en Tieleman Suys zorgden voor een gelijkend ontwerp, alleen de koepel werd iets hoger en kreeg aan de binnenkant een Romeins cassetteplafond. Er kwam ook een nieuw orgel van Bätz in.
Alhoewel Dortsman in Classicisme ontwierp acht men zijn kerk als een der zeldzame uitingen van barokarchitectuur in Nederland.
Op donderdag 23 september biedt de directeur-generaal van de NHM, Dr. C.J.Karel van Aalst zijn woonhuis Herengracht 502 als geschenk aan. Voorwaarde is dat het de ambtswoning van de burgemeester wordt. Niet alleen bij de Suasso-erfenis maar ook hier neemt de gemeente Amsterdam het niet zo nauw met dat soort voorwaarden. Menig burgemeester bedankte voor de eer en bleef lekker wonen in z'n eigen huis.
1. Stef...
De terugkeer van Stef met z'n foto's van "Amsterdam vandaag" werd toegejuicht. De multiple choice-quiz wordt algemeen als te moeilijk ervaren. Ondanks dat deze avondfoto ook best moeilijk was, hebben veel deelnemers - die de hint 'tramrails' ter harte namen - hierin de Amstelstraat herkend. U zult pas in de Czaar Peterstraat een dergelijke situatie vinden met een eensporig baanvak in een voor trams twee-richtingen straat. Overigens was de Amstelstraat tot 1985 voor de tram eenrichtingsstraat.
De schuldige voor dat plaatselijke enkelspoor (strengelspoor) is de expeditie van de AMRO-bank. Die zou dan hinder kunnen ondervinden. Dat na het verdwijnen van de bank het spoor niet over de hele lengte dubbelsporig werd gemaakt, is te wijten aan de hoge kosten van die operatie: inclusief de aanpassing van de beveiliging, meer dan ƒ1 miljoen tot bijna ƒ1,5 miljoen. Voorlopig vinden de GVB en B&W dat te duur, vergeleken met de 'winst'.
Eerste melding: 09:23 uur
Goede oplossingen kwamen van Adrie de Koning, Marike Muller, Simon Claessen, Ria Scharn, Anneke Huijser, Tom Tand, Otto Meyer, Peter Waagen, Anthonie Kolder, Kees Dalmeijer, Robert Raat, Jos Mol, Hans van Efferen, Arjen Lobach, Willem van Meerland, Kees Leseman,
2. In detail...
Blijkbaar is dit een bekende prentbriefkaart. Dit is de Ryckerbrug (#167) die de Rozengracht verbindt met de De Clercqstraat. Dat stukje straat was onderdeel van de vestingwerken t.h.v. bolwerk Ryck en werd op verzoek van de ESM (Haarlemse tram) gerooid naar de door de ESM betaalde brug. Het kreeg de naam Rozengracht. Op het wegdek zijn de dubbele rails van meter- en normaalspoor te herkennen (en liggen er op dat brugdek nog steeds).
Eerste melding: 09:16 uur
Goede oplossingen kwamen van Anneke Huijser, Ria Scharn, Kees Huyser, Adrie de Koning, Marike Muller, Maaike de Graaf, Tom Tand, Otto Meyer, Peter Waagen, Anthony Kolder, Kees Dalmeijer, Han Mannaert, Hans van Efferen, Jos Mol, Arjen Lobach, Willem van Meerland, Kees Leseman,
3. Zoektocht...
Allereerst: er vielen geen antwoorden af om de mogelijke straatnamen, zelfs het klakkeloos overnemen van de suggestie 'Damrak' uit de beschrijving niet. Wat ons bezig hield waren de adressen die na de demping van het strookje water naast de beurs van Zocher aan deze achterhuizen van de Warmoesstraat zijn toegekend. Wij vonden kaarten van Publieke Werken waar dat stukje straat met Beursstraat wordt aangeduid. Op het buurtkaartje zijn rond 1900 met de hand al enkele huisnummers in de Beursstraat ingevuld.
Wat op de tekening van Rieke overduidelijk blijkt, is dat de eigenaren van die achterhuizen in de Warmoesstraat de kans hebben gegrepen om ingangen naar de nieuwe straat te maken om ze apart te kunnen verkopen. Daar hoort dan een adres bij en als PW het juist heeft, moet dat geen Damrak en geen Warmoesstraat zijn, maar Beursstraat. Velen onder ons zullen nog weten dat de Bijenkorf in 1979 een deel van de Beursstraat kocht en die vanaf de Dam afgesloten werd. Daarvoor, in 1937, had de Bijenkorf al diverse panden tussen Warmoesstraat en Beursstraat gekocht en er een expeditiecentrum gebouwd, dat met een luchtbrug met de winkel verbonden was.
Klik het kaartje voor een vergroting.
Eerste melding: 09:23 uur
Goede oplossingen kwamen van Kees Huyser, Ria Scharn, Simon Claessen, Anneke Huijser, Marike Muller, Jos Mol, Maaike de Graaf, Peter Waagen, Otto Meyer, Anthony Kolder, Kees Dalmeijer, Robert Raat, Adrie de Koning, Arjen Lobach, Hans van Efferen, Paul Graalman, Willem van Meerland,
1. Stef...
© Stef Coronel; bezoek zijn blog
Omdat de foto's van Stef de voorkeur hebben boven de multiple choice-quiz brengen we ook de foto's die we in eerste instantie als "te moeilijk" hebben aangemerkt. Nu zullen wij ze alsnog gebruiken om te kijken wanneer ook dit te moeilijk blijkt.
2. In detail...
3. Zoektocht...
EYE-filmcompilatie met achtereenvolgens het Damrak gezien vanaf het Centraal Station, de voormalige Ronde Lutherse Kerk ofwel de latere Sonestakoepel en nu de Koepelkerk van het Renaissance Amsterdam Hotel aan het Singel, de Montelbaanstoren aan de Oude Schans, het Waterlooplein en de Blauwbrug gezien vanaf de Amstel, de Muiderpoort, het Haarlemmerplein en de Haarlemmerpoort, de Beurs van Berlage, Prins Hendrikkade en het Stationsplein met het Centraal Station, het Damrak gezien vanaf de Dam, Raadhuisstraat met gezicht op de achterzijde van het Koninklijk Paleis, Rembrandtplein, het Leidseplein met op de achtergrond de Stadsschouwburg, de Nieuwmarkt.