Week 29 - 2026, de week van Gijsbreght

Bomen over bomen

In een coproductie met bomoloog Jaap Stam duikt Gijsbreght in de geschiedenis van de Amsterdamse stadsboom. Na klachten over de plakkerige derrie werden de oorspronkelijke lindebomen al snel vervangen door iepen. Daar valt veel over te vertellen...

Raadplaat week 26
de oplossing

Dit is de Barbiersbrug over het Amstelkanaal en in de Ferdinand Bolstraat.

Goede antwoorden kwamen van Maaike de Graaf, Anneke Huijser, Adrie de Koning, Peter Waagen, Jos Mol, Marike Muller, Kees Leseman, Robert Raat, Peter van Efferen, Luc Sunter, Kees Dalmeijer, Mathilde de Liagre Böhl, Willem van Meerland, Arjen Lobach en Wim Huissen.

NB: Luc Sunter voegt toe:
De brug ging jarenlang anoniem door het leven, in de volksmond kreeg hij de naam Ferdinand Bolbrug, net als de straat vernoemd naar schilder Ferdinand Bol en ook Scheldebrug, net als de straat vernoemd naar de Schelde. In 2011 heeft de bewonerspartij Vereniging Ons Zuid een initiatiefvoorstel ingediend om de toen nog naamloze brug naar de bouwstijl de "Amsterdamse Schoolbrug" te noemen. In 2016 wilde de gemeente af van de officieuze tenaamstellingen en kon de bevolking van Amsterdam kiezen tussen een anonieme brug (dus alleen aangeduid met brugnummer), de officieuze tenaamstelling officieel maken of een nieuwe naam geven. Voor de brug werd een voorstel ingediend om hem te vernoemen naar de familie Barbiers, die verschillende kunstschilders voortbracht. 

Nieuwe raadplaat
week 29

In 1902 poseert deze dienstbode in de deuropening van het huis van haar werkgever, een notaris.

  1. Wat is het adres?
  2. Hoe heet de notaris?

Klik de foto voor maximum resolutie

Hulp gevraagd, de oplossing
De Lastage was in de 14e eeuw een stuk land buiten de stad waar eerst nauwelijks mensen woonden. Het gebied werd gebruikt voor de scheepsbouw met werven, lijnbanen, enz. Hier werden leeg varende schepen voorzien van “lastaedse” (ballast) oftewel lastage. Dit drassige land dat uit strategische overwegingen verhoogd noch verstevigd mocht worden, werd ontwaterd door vele sloten. Twee bestaan nog steeds: Recht en Krom Boomssloot, vernoemd naar scheepvaartbouwer Cornelis Pieterszoon Boom die daar woonde. Andere sloten zoals de Kleersloot en Rotterdammersloot werden in de 19e eeuw gedempt. Daarnaast waren er kleinere sloten, zoals een naamloos zijslootje van de Recht Boomssloot. Op oude buurtkaarten aangeduid met Gedempt Slootje, maar geen eigen nummering kende. We zien hier Recht Boomssloot 60 – 64. Wenkelbach tekende de huizen van de andere kant gezien. Dit ‘slootje’ en huizen verdwenen in 1929 toen hier een prachtige lagere school werd gebouwd.

Goede oplossingen kwamen er niet.

Klik de foto voor maximum resolutie

Hulp gevraagd, week 29
Een zomerse dag, juli 1959. Op zoek naar water kon je natuurlijk naar een openlucht zwembad gaan, zoals het De Mirandabad of Brediusbad. Ze lagen echter veelal ver van het centrum en waren waarschijnlijk overbevolkt bij zulk weer. Een fontein op een plein bood ook verkoeling. Echter, dergelijke pleinen waren (en zijn zeer) schaars in Amsterdam. De bekendste en grootste fontein met ‘pierebad’ was – denk ik – op het Frederiksplein. Maar je kon natuurlijk ook een wasteil op straat met water vullen. Of simpelweg een slang aansluiten aan de keukenkraan en spuiten maar … Volop pret!

Weet u waar dit is?
laat u het ons weten

Foto: Studio Koning

Foto: beethovenstraat.nl

Je kunt als gemeentebestuur nog zo je best doen, er is altijd een partij die roept dat je 't verkeerd doet.
Amstels Bouwvereniging heeft Gedeputeerde Staten van Noord-Holland een adres doen toekomen waarin zij vragen het raadsbesluit van 7 juli 1926 te vernietigen. Daarin wordt goedkeuring gegeven voor de garantstelling van een lening t.b.v. de bouw van 488 arbeiderswoningen die ƒ7,12 p/wk aan huur moeten opbrengen. Het argument is dat er inmiddels al 3000 van zulke woningen leeg staan omdat de doelgroep dit soort huren te hoog vindt. Bovendien zijn er ook nog eens 8000 woningen in aanbouw die hetzelfde lot tegemoet gaan. Amstels B.V. vraagt niet alleen vernietiging van het raadsbesluit maar ook een reprimande voor B&W en de opdracht zich voortaan niet meer het de woningvoorziening bezig te houden.
In Amsterdam zijn in het interbellum 14 woningbouw-verenigingen actief plus nog de Gemeentelijke Woningdienst die op steeds grotere schaal eigen arbeiderswoningen bouwt. Eigenaren van leegstaande woningen beloven de gekste dingen, niet alleen tijdelijk gratis wonen maar ook om alles opnieuw te schilderen en/of te behangen.
In 1927 zal de overheid de huren liberaliseren, wat tot nog hogere huren leidt en de oprichting van huurders-belangenverenigingen en tot huurstakingen.

fotoquiz week 28-2026 - oplossingen

1. Stef...

Het rode luik gaf een indicatie in welke richting gezocht moest worden. Het ging in dit geval om het Bickerseiland en wel om een nieuwbouwpand op de Bickersgracht, aan het eind waar die de hoek omgaat naar de Zandhoeksbrug over de Realengracht. Dat hoekpand draagt een bordje met huisnummer 260 t/m 274.

Eerste melding: 09:09 uur

Goede oplossingen kwamen van Simon Claessen, Arjen Lobach, Marike Muller, Anthony Kolder, Otto Meyer, Jos Mol, Kees Dalmeijer, Peter Waagen, Anneke Huijser, Ria Scharn, Willem van Meerland,



2. In detail...

Ook niet moeilijk was dit detail van een foto van het huis van Vereniging Hendrick de Keyser waarin zich café Papeneiland bevindt: Prinsengracht 2. De foto toont het resultaat van een restauratie in 1929 door A.A.Kok die - nogal stijl in de leer - weigerde de oorspronkelijke trapgevels van het huis in Hollandse Renaissance te reconstrueren. Door afbeeldingen wist men zeker dat die er ooit waren. Hij had net regels helpen opstellen hoe met dit soort restauraties om te gaan en die lieten geen reconstructies toe. De vereniging zwichtte en ze keken jarenlang tegen deze saaie 19e-eeuwse tuitgevels aan tot ze in 1954 een nieuwe restauratie begonnen waarbij de trapgevels alsnog gereconstrueerd werden.

Eerste melding: 09:05 uur

Goede oplossingen kwamen van Anneke Huijser, Arjen Lobach, Jos Mol, Marike Muller, Otto Meyer, Kees Leseman, Anthony Kolder, Kees Dalmeijer, Peter Waagen, Ria Scharn, Hans van Efferen,

3. Zoektocht...

Deze opgave was een stuk moeilijker. Het middelste pandje op de foto bestaat nog steeds en staat in de Nes 82, tussen Wijde Lobardsteeg en Cellebroerssteeg, schuin tegenover de Bank van Lening. De houten poort naar de gang rechts ervan is vervangen door een ijzeren hek. Alles links van het pandje is in 1912 gesloopt voor een kantoorpand Rokin 75 van Gerrit van Arkel voor B.H.Manus&Co bouwde en waar Lynk&Co nu kantoor houdt. De nieuwbouw aan de Nes zal samen met een verbouwing door Piet Zandstra ontstaan zijn.
En dan die tekst boven de etalages: daar stond Inkoop van goud, zilver en diamant tegen de hoogste waarde.

Eerste melding: 15:03 uur

Goede oplossingen kwamen van Kees Dalmeijer, Jos Mol, Marike Muller, Peter Waagen, Arjen Lobach, Hans van Efferen,

fotoquiz week 29-2026 - nieuwe opgaven

1. Stef...

© Stef Coronel; bezoek zijn blog

Met deze foto komt er een voorlopig einde aan de reeks, simpelweg omdat wij sneller gaan dan Stef de voor de quiz bruikbare foto's maakt. Wat er in zijn blog resteert is al voorzien van de straatnaam óf te makkelijk óf te moeilijk.
Volgende week iets totaal anders.

Stef fotografeert Amsterdam en kwam deze vreemde opstelling tegen. Kwekerij? Of willen ze zó voorkomen dat er nog een terrasje bijkomt?

  1. Welke brug is dit?

2. In detail...

We willen nog steeds de beeldbank-link van de foto, niet de omschrijving!

3. Zoektocht...

Weer een foto uit de Beeldbank deze week. Twee belachelijk kleine halsgeveltjes tussen maten die we intussen meer gewend zijn. Het zou ons niet verbazen wanneer u deze foto eerder van ons zag. Daarom een extra zoekopdracht.

  1. Wat is het adres van beide piekkleine pandjes?
  2. Voor welke firma werd in de plaats hiervan een nieuwbouw neergezet en wanneer?
  3. Welke firma maakt nu gebruik van de benedenverdieping van dit pand?

Een diapresentatie van foto's die fotograaf Bickhoff maakte in 1903. Er staat dat het alleen om de spoorwegstaking zou gaan maar wij meenden ook situaties van de Algemene Werkstaking van april van datzelfde jaar te zien.